Bilimsel Gözle - Prof. Dr.Ahmet Yaşar Aktaş


Doğa mı, İnsan mı?

Haftada bir kez yerine, geçici olarak, iki köşe yazısına karar verdim. Neden mi? Birinde, ardı arkası kesilmeyen orman yangınlarına, diğerinde altın için doğa yıkımına ağırlık vereceğim. Umarım, bu niyetimi anlayışla karşılar ve yazılarımı zevkle okursunuz.


Hangisi öncelikli, doğa mı, insan mı? Yanıtınızı vermeden önce, kısa da olsa, kararınızı bir tartınız, dileğinde bulunmak isterim.

Uzmanlar, öncelikli olanın insan değil, doğa olduğunu vurguluyor. Nedeni, çok yalın... Doğa, insansız varolabilir, varlığını sonsuza dek sürdürebilir. İnsan, özünde, doğanın bir ürünü... Doğa olmadan, varolamaz, yaşamını sürdüremez! Bu açıklama yeterliyse, doğayı daha önemseyip korumamız gerekmez mi? Şimdi konumuz olan orman yangınlarına geçebilir miyiz?

Son iki ayda orman yangını sayısı, iki yüz elliye yaklaştı. Fazıl Say’ın piyano tınıları yükselirken,  dağlarında çiçek biten “Gavur İzmir” in ormanları ateşe verildi. Sanki bir uyarı, sanki bir intikam… Siz, Kaz Dağları’nda kesilen ağaçlar için nöbet tutarken, biz de, gerekeni yaparız, der gibi. Yoksa bir tesadüf mü?

Sürüp giden orman yangınlarına çok Sayın Tarım ve Orman Bakanı, nasıl bir etkili girişimde bulunuyor, ona bir bakalım mı, ne dersiniz?

 Uçakların, yangın söndürmede niçin kullanılmadığı sorusuna Sayın Bakan, her soruya, siyaset ve ormancılık tarihine altın (!) harflerle geçecek açıklamalarda bulunarak, yanan ciğerlerimize su serpti, eksik olmasınlar! Neydi bu açıklamalar?

Bir, Türk Hava Kurumu (THK) uçaklarından üçünün motoru yok, dedi. Diğer üçünün de, bakımsız, yağ kaçırdığını dillendirdi. Ama gel gör ki, nasıl olduysa bilinmez, uçaklar, motorsuz uçuverdi…

THK, “Yangın söndürme uçaklarımız ne bozuk, ne eski, ne de yağ kaçırıyor. Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü’nden (SHK) uçabilir onay sertifikası olduğunu, tersi durum olsaydı eğer, SHK onay vermezdi” biçimde açıklama yaparak, Sayın Bakan’ın doğruyu söylemediğini kamuoyuna duyurdu.

İki,  uçakların kiralanması pahalı, dedi. THK, şirket olmadıkları için paranın önemsiz olduğunu, ücretsiz yangın söndürebileceğini, talep için uçakların hazır vaziyette beklediklerini, açıkladı.

Devlet, özel şirket midir? Kuşkusuz değildir! Anayasamız, kazancı değil, kamu yararına öncelik vermesini buyuruyor. Hala geçerli olan Anayasamızın 169. uncu maddesi, bakınız ne diyor: “Devlet, ormanlarla ilgili her tasarrufunda, kamu yararını gözetmek zorunda.”

İnsanın aklına şu gelmez mi? İnşa edilen o saraylar, son model makam arabaları, özel uçaklar, çok ucuz olmalı ki, orman yangınlarında yüksek maliyet (!), en öne çıkıyor…

Orman Genel Müdürlüğü, 2023’e dek ihalelere çıktı, 42 helikopter kiraladı. Şimdiye değin kiralanan helikopterlere toplam 690 milyon 891 bin TL ödenmiş olacak. Demek ki, 690 milyon az para, düşük maliyet…

Üç, iddiaları çökünce, çok Değerli Sayın Bakan, THK’nun muhalefetle hareket ettiğini keşfetti. THK’nu töhmet altında bıraktı. THK ise, siyaset konumu dışında olduklarının altını kalınca çizdi.

Bu koşullarda, orman yangınlarıyla mücadeleden görevli çok Sayın Orman Bakanlığımız, THK ile ilişkiye geçip gereğini yapması beklenmez miydi? Ama yapmadı.

Şöyle bir soru, yöneltme hakkımız yok mu? Sayın Orman Bakanlığı, hem ucuz, hem etkili olan THK’nu neden yeğlemiyor? Bir bildiği mi var?

Sayın Bakan’ın her söylediğinin tersinin, ortaya çıkması, bildiğiniz gibi, ilk değil! Kaz Dağları bağlamında ne demişti, anımsayalım? Alamos gold firması, siyanür kullanılmayacak! Firmanın başyetkilisi, diğer bakanlık ve hükümet sözcüsünün açıklamalarını yalanlamıştı. Siyanür kullanılacaktı, ama son aşamada…

Yapılan açıklamaları bir araya getirince, şu çıkarımsal sorular ete kemiğe bürünüyor. Bir, Türkiye maden haritası, bu yangın bölgelerinde altın bulunduğunu söylüyor.

Ormanlar yanınca, Kaz Dağları gibi, yol açma, ağaç kesme giderleri önlenmiş mi olacak?

İki, dahası önemlisi, doğa bilinci olan insanlarımızın, sanatçıların, bilim insanlarının tepkisi, kendiliğinden ortadan mı kalkacak? Yabancı şirketler, Türkiye’nin sorumluları sorgulanmadan işlerini huzur içinde mi yürütecekler?

Üç, ormanların cayır cayır yandığı yerler, imara açılınca, çok yüksek rant sunma özelliğine sahip.

Başka bir ülkede olsaydı, örneğin kanada’da, açıklamalarının bu denli yalanlanması karşısında, o bakan görevini onuruyla bırakmaz mıydı?!

Sevgiyle Atatürk ile kalınız.

 

 



YAZARLAR

  • Cuma 18 ° / 4 ° Güneşli
  • Cumartesi 17 ° / 6 ° Parçalı bulutlu
  • Pazar 18 ° / 7 ° Sağanak
  • BIST 100

    108.869%0,19
  • DOLAR

    5,7856% 0,61
  • EURO

    6,3961% 0,08
  • GRAM ALTIN

    271,72% -0,43
  • ÇEYREK ALTIN

    448,338% -0,43