Çukurova Üniversitesi Emekli Öğretim Üyesi ve (Yeni Kuşak Köy Enstitüler Derneği) YKKED Adana Şubesi Başkan Yardımcısı Sayın Prof. Dr. Süleyman Bozdemir ile Köy Enstitülülerinin tarihi önemi ve kapatılmasının sonuçları ilgili röportajımız bugün sonlandırıyoruz:

YENİ ADANA - Değerli hocam, köy enstitülerinden binlerce aydın yetişti demiştiniz. Bugün de bu aydınlara örnek vererek söyleşimize devam edelim istersiniz:

PROF.DR. SÜLEYMAN BOZDEMİR - 1959´da açılan Ankara Yüksek Öğretmen Okulu´ndan,1964´te açılan İzmir ve İstanbul Yüksek Öğretmen okullarından, 1972 yılında kapatılıncaya kadar 6000´ den fazla değerli lise öğretmeni, 350´si Prof. olmak üzere 600 yakın bilim insanı çıkmıştır. Nobel alan bilimcimiz Aziz Sancar, New York ve Harvard Üniversitelerinde öğretim üyeliği yapmış, Dünya Bankası başkan yardımcılığı görevinde de bulunmuş, devlet bakanımız Atilla Karaosmanoğlu (1932-2013) ve Türk Anştayını olarak anılan, Prof. Dr. Oktay Sinanoğlu gibi ünlü pek çok kişinin her zaman iftiharla şunu söylediklerini görüyoruz, “Bütün eğitimimizi devletin kurumlarında gördük. Aldığımız eğitim Dünyanın her yeri için yeterli idi”.

Dikkat edilirse bu altın kuşak, Cumhuriyetin ilk yıllarında açılmış, yatılı devlet liseleri, TED ve Maarif Kolejleri, ya da Osmanlı döneminde açılmış Galatasaray lisesi, Robert Kolej, Vefa Lisesi ve benzeri liselerden mezun olmuş kişiler. Yani hepsi, Atatürk dönemi eğitim sisteminin ürünleri.

Biz Yüksek Öğretmenliler de Köy Enstitüsünün devamı olan Öğretmen Okullarının ürünleriyiz. Bu güzel örnekler bize gösteriyor ki, laik ve bilimsel eğitimin uygulandığı dönemde yetişenlerin içinden çok değerli insanlar çıkmış ve eğitim-öğretim sistemimiz de ileri ülkeler düzeyinde imiş. Bugün bunu söyleyebiliyor muyuz?

YENİ ADANA - Sayın Hocam, bize 15 Temmuz kalkışması ile 16 Nisan referandumunu da değerlendirir misiniz?

PROF.DR. SÜLEYMAN BOZDEMİR - Ne yazık ki, Köy Enstitüleri gibi, köy çocuklarının yüksek öğrenim görmesini ve yükselerek devletin makamlarında söz sahibi olmasını istemeyenler, anarşiyi bahane ederek, Yüksek Öğretmen Okullarını da kapattılar. İlk öğretmen okullarını öğretmen liselerine, sonra Anadolu öğretmen liselerine dönüştürdüler. Bu iktidar onu da kapattı. Artık yoksul halkımızın çocuklarına FETO´nun okullarına, İmam Hatip liselerine ve kuran kurslarına gitmekten başka bir seçenek kalmamıştır. FETO´nun okullarından çıkanların da birer devlet ve cumhuriyet düşmanı olarak yetiştirildiklerini 15 Temmuz kalkışmasıyla anlamış olduk. Diğerlerinden yetişenlerin; nasıl Cumhuriyet ve Atatürk düşmanı yapıldıklarını ve kimlere militanlık yaptıklarını hep birlikte görüyoruz.

Her şeye rağmen bu kötü gidişe dur diyebilecek bir güce ve birikime sahibiz. Önümüzde, yaptığımız bir anayasa değişikliği seçimine halkımızın % 50´sine yakını “HAYIR” diyerek, getirilmek istenen tuzağı görmüş, tek adam rejimini reddetmiştir. Sağduyulu ve bilinçli olan halkımızın ortaçağ karanlığına doğru olan bu kötü gidişe bir son vermek için nasıl mücadele ettiğini biliyoruz. Atatürk´ün gösterdiği aydınlık yoldan yürüyerek, zafere ulaşıncaya kadar halkımız bu mücadelesini sürdürmek zorundadır. Umudumuz daha da güçlenmiştir. Yılgınlığa yer yok ama Atatürk Cumhuriyetinin çok büyük bir tehlikenin içine itilmek istendiğini de görmezden gelemeyiz. Bunun bir emperyalist proje olduğu söyleniyor. Bu tehlikenin bir an önce bertaraf edilmesi ve bir daha doğmaması için daha çok çalışarak, bilinçsiz olan halkımızı uyarmak ve Atatürk´ün devrimlerini daha ileriye taşımak zorundayız.

YENİ ADANA – Atatürk´ün gösterdiği hedeflere nasıl ulaşabileceğiz?

PROF.DR. SÜLEYMAN BOZDEMİR - Son olarak şunu önemle vurgulamak istiyorum: Atatürk ulusumuzun yetiştirdiği müstesna bir insandır. Türk toplumunun temelini oluşturan bir bilinç, bir ilerleme, bir ulusal birlik simgesidir. Onun bizlere verdiği enerji ve yol göstericiliğinde önümüze çıkan bütün güçlüklerin üstesinden gelebileceğimize inanmalıyız. Bir uygarlık bilgesi olan Atatürk, gelecekteki daha nice bin yıllarda da kurduğu cumhuriyetle birlikte düşünceleriyle yaşayacaktır ve çağdaş kalacaktır. Evet, Atatürk ülküsü hep içimizde yaşayacaktır ama O´nun kurduğu laik Cumhuriyetimizin sonsuza kadar yaşaması, O´nun gençlere verdiği Cumhuriyeti koruma ve kollama görevini yerine getirmesine bağlıdır. Bu da ancak gençlere verilecek Atatürkçü eğitimle sağlanabilir. Atatürk, ‘´Devrimin hedefini kavramış olanlar, daima onu muhafazaya muktedir olacaklardır´ ´demişti. Atatürk´ün bu inancını boşa çıkarmamak hepimizin birinci görevi olmalıdır.

Türk ulusunun ilerdeki büyük başarısı, Atatürk´ün eğitim ilkeleri ışığında yetiştirilecek, Atatürk´ün eğitim anlayışını geliştirecek ve pekiştirecek idealist gençlerle ve onları yetiştirecek idealist öğretmenlerle olacaktır. Toplumumuzu asırlardır geri bırakan çağdışı düşünceleri ve onun savunucularını kesin olarak saf dışı etmeden, aklın inançtan–bilimin dinden bağımsızlaşması sağlanmadan, Atatürk´ün gösterdiği hedeflere ulaşmak hep bir hayal olarak kalacaktır.

YENİ ADANA – Değerli Hocam, size son sorumuz şudur: Köy enstitüleri kapatılmasaydı neler olmazdı, ya da neler olurdu?

PROF. DR. SÜLEYMAN BOZDEMİR - Bu sorunuza benim de hocam olan Sayın Mustafa Şanlı´nın ifadeleri ile yanıt vermek istiyorum. “Köy enstitüleri kapatılmasaydı terör, Suriye-Irak savaşları, FETÖ olaylar, Türk askeri ırak ve Suriye´de olmazdı. “8-9 yaşlarındaki kız çocukları evlenebilir” diyen yobazlar olmazdı. Atatürk´ün Orman Çifliği´nde külliye zikri olmazdı. Kimse Atatürk ve İnönü´ye “iki ayyaş” diyemezdi. Lozan´da bizi uyutamazlardı” diyemezlerdi. Bir lise müdür yardımcısı “dağ-taş imam hatip olacak” diyemezdi. “ne istediler de vermedik” diyemezlerdi. Kadına-kıza saldırı, tecavüz olayları bu kadar çoğalmazdı.

Köy Enstitüleri kapatılmasaydı; Türkiye çağdaşlığa ulaşırdı. Feodal düzen yıkılırdı. Toprak reformu gerçekleşirdi. Demokratik, özgür, bilimsel, üretici-uygulamalı eğitim olurdu. Kadın-erkek eşitliği yaşanır hale gelirdi. Cumhurbaşkanı Çankaya Köşkü´nde olurdu. Kişi başına düşen milli gelir 30 bin lirayı aşardı. Hukuk bağımsız, insanlar güvencede olurdu. Türkiye köy- kent aydınlanmış bir ülke olurdu.”

Röportajımız bittiğinde yanımıza ÇÜ Fen Edebiyat Fakültesi Fizik Bölümü Öğretim Üyesi Sayın Doç. Dr. Mehmet Karakılçık geldi. Karakılçık, hocası Süleyman Bozdemir´e yazdığı şirini okudu bize. Aynen şöyle:

BENİM HOCAM

Torosların en yüksek dağlarından

Saf ve temiz pınar olup gönlümüz akan

Türkmen boyu Yörükoğlu koca adam

Düğünümde kollarını bir kartal gibi açan

Mutluluğumu uçarcasına kutlayan

İnsanı onurlandıran

Adama gibi adam, benim hocam.

Biz yetiştiren adamlığı öğreten,

Ne kadar fizik çalışırsak çalışalım

Daha çok çalışın diyen

Bize her zaman inanan ve güvenen,

Siz her şeyi başarırsınız diye bize moral veren

Adam gibi adam, güzel adam

Seni çok seviyorum

Unutulmaz bir adam,

İşte bu adam Prof. Dr. Süleyman Bozdemir, benim hocam.”

YENİ ADANA - Bu röportajımızın gerçekleştirmesini sağlayan Prof. Dr. Süleyman Bozdemir hoca ile Doç. Dr. Mehmet Karakılıç ve ÇÜ Fen Edebiyat Fakültesi Fizik Bölümü´ne teşekkürlerimizi sunuyoruz.

(SON)